4721 Sayılı TMK m. 495 - 506 Zümre Sistemi

2026 Miras Payı ve Saklı Pay Hesaplama Robotu

Sağ kalan eş, çocuklar, anne-baba ve akrabaların yasal miras paylarını, dokunulamaz saklı pay tutarlarını ve murisin serbestçe tasarruf edebileceği vasiyet sınırını (tasarruf nisabını) anında hesaplayın.

Yükleniyor...
Türk Medeni Kanunu Hükümleri

Türk Miras Hukukunda Zümre (Derece) Sistemi Nasıl İşler?

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu'nda kanuni mirasçılık zümre (derece) esasına dayanır. Kanunda mirasçılar kan hısımlığı derecesine göre üç zümreye ayrılmıştır:

  • 1. Zümre (Altsoy - TMK m. 495): Miras bırakanın çocukları, torunları ve onların altsoylarıdır. Çocuklar eşit oranda mirasçıdır. Miras bırakandan önce ölmüş olan çocuğun yerini kendi altsoyu (torunlar) halefiyet yoluyla alır.
  • 2. Zümre (Ana ve Baba - TMK m. 496): Altsoyu bulunmayan murisin mirasçıları ana ve babasıdır. Ana ve baba eşit pay sahibidir. Ana veya babadan biri vefat etmişse onun payı kardeşlere (murisin kardeşlerine) geçer.
  • 3. Zümre (Büyükana ve Büyükbaba - TMK m. 497): Altsoyu, ana ve babası ile onların altsoyu bulunmayan murisin mirası büyükana ve büyükbabalarına intikal eder.
Mirasçılık ve Saklı Pay Oranları Tablosu

Zümrelere Göre Yasal ve Saklı Pay Dağılım Matrisi

Mirasçı KonumuSağ Kalan Eşin Yasal PayıDiğer Mirasçıların Yasal PayıMirasçı Saklı Payı (TMK 506)Eşin Saklı Payı
Eş + 1. Zümre (Çocuklar)1/4 (%25)3/4 (%75)Yasal Payın 1/2'si1/4 (%25 - Tamamı)
Eş + 2. Zümre (Anne-Baba)1/2 (%50)1/2 (%50)Yasal Payın 1/4'ü1/2 (%50 - Tamamı)
Eş + 3. Zümre (Büyükler)3/4 (%75)1/4 (%25)Saklı Pay Yoktur3/4'ün 3/4'ü (9/16)
Yalnızca Sağ Kalan EşTamamı (%100)——3/4 (%75)
Merak Edilenler

Sıkça Sorulan Sorular

Sağ kalan eşin miras payı ne kadardır?

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu Madde 499 uyarınca; sağ kalan eş çocuklarla (1. zümre) birlikte mirasçı ise terekenin 1/4'ünü; anne-baba ve kardeşlerle (2. zümre) birlikte ise 1/2'sini; büyükanne-büyükbaba (3. zümre) ile birlikte ise 3/4'ünü alır. Hiçbir zümrede mirasçı yoksa terekenin tamamı eşe kalır.

Saklı pay nedir ve kimlerin saklı payı vardır?

Saklı pay, murisin (miras bırakanın) vasiyetname veya bağışlama yoluyla dahi elinden alamayacağı kanunen korunan asgari miras payıdır. TMK m. 506 uyarınca altsoyun (çocukların) saklı payı yasal paylarının 1/2'si; anne ve babanın saklı payı yasal paylarının 1/4'ü; sağ kalan eşin saklı payı ise 1. ve 2. zümreyle birlikte mirasçı olduğunda yasal payının tamamıdır.

Kardeşlerin saklı pay hakkı bulunuyor mu?

Hayır. 5650 sayılı Kanun ile 2007 yılında yapılan kanun değişikliğiyle kardeşlerin saklı pay hakkı tamamen yürürlükten kaldırılmıştır. Muris dilerse malvarlığının tamamını üçüncü kişilere bırakabilir; kardeşler tenkis davası açamaz.

Tasarruf nisabı (serbest tasarruf edilebilir kısım) nasıl hesaplanır?

Tasarruf nisabı, terekenin toplam net değerinden tüm saklı paylı mirasçıların saklı payları toplamı düşüldükten sonra geriye kalan kısımdır. Muris bu kısım üzerinde hayattayken veya vasiyetnameyle dilediği gibi tasarrufta bulunabilir.

Saklı payı ihlal edilen mirasçı ne yapmalıdır?

Saklı payı zedelenen mirasçı, TMK m. 560 vd. hükümleri uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesi'nde tenkis davası açabilir. Tenkis davası açma süresi, saklı payın zedelendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren 1 yıl ve her halükarda vasiyetnamenin açılmasından itibaren 10 yıldır.