5 Yıllık Çalışan Kıdem Tazminatı ve İzin Hesabı (2026)

5 yıllık çalışan kıdem tazminatı ve izin hesabı, 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14. maddesi ve 4857 sayılı İş Kanunu hükümleri uyarınca aynı işverene bağlı olarak kesintisiz 5 tam hizmet yılını dolduran bir işçinin iş sözleşmesinin haklı veya geçerli bir nedenle sona ermesi durumunda hak kazandığı en temel yasal alacaktır. 5 yılını dolduran bir çalışanın fesih paketinde yalnızca 5 aylık giydirilmiş brüt kıdem tazminatı değil; aynı zamanda 4857 sayılı Kanun'un 17. maddesi uyarınca 8 haftalık (56 günlük) ihbar tazminatı ve 53. madde gereğince kıdem süresi 5 yılı aştığı için artık taban sınırı 20 iş gününe yükselen kullanılmamış yıllık izin ücreti alacağı yer almaktadır.

İş hukuku uygulamasında en sık yapılan hata, kıdem tazminatı ile yıllık izin ücretinin aynı bordro matrahı üzerinden hesaplanacağı yanılgısıdır. Kıdem tazminatı yol, yemek, ikramiye ve düzenli primlerin eklendiği giydirilmiş brüt ücret üzerinden ve sadece damga vergisi kesintisiyle hesaplanırken; yıllık izin ücreti çalışanın fesihteki çıplak brüt ücreti esas alınarak SGK primi, işsizlik fonu, gelir vergisi ve damga vergisi olmak üzere 4 ayrı yasal kesintiye tabi tutulur. Bu kapsamlı vaka rehberinde; 2026 güncel asgari ücret ve tavan baremleriyle 5 yıllık personelin tüm fesih haklarını, matematiksel simülasyonları, kıyaslama matrisini, dava şartı arabuluculuk adımlarını ve noter ihtarname taslağını inceliyoruz.

1. Yasal Dayanak: 1475 S.K. Md. 14, 4857 S.K. Md. 17 ve Md. 53

5 yıllık kıdeme sahip bir personelin iş akdi feshedildiğinde devreye giren mevzuat hükümleri şu yasal dayanaklara oturmaktadır:

• 1475 Sayılı Kanun Madde 14 (Kıdem Tazminatı): İşçinin işe başladığı tarihten itibaren hizmet akdinin devamı süresince her geçen tam yıl için işverence işçiye 30 günlük giydirilmiş ücreti tutarında kıdem tazminatı ödenir. 5 tam yıl için ödenecek brüt tutar, son giydirilmiş brüt ücretin tam 5 katıdır. 193 sayılı GVK Madde 25 uyarınca kıdem tazminatından yalnızca binde 7,59 oranında damga vergisi kesilir; gelir vergisi kesilemez.
• 4857 Sayılı Kanun Madde 17 (İhbar Tazminatı): İşi 3 yıldan fazla sürmüş olan işçi için yasal bildirim (ihbar) süresi 8 haftadır (56 gün). İşveren bildirim süresi tanımadan işçiyi derhal işten çıkarırsa 56 günlük giydirilmiş brüt ücret tutarını ihbar tazminatı olarak peşin ödemek zorundadır. İhbar tazminatından gelir vergisi ve damga vergisi kesilir.
• 4857 Sayılı Kanun Madde 53 (Yıllık Ücretli İzin): Hizmet süresi 1 yıldan 5 yıla kadar (5 yıl dahil) olanlara en az 14 gün, 5 yıldan fazla (5 yıl 1 gün ve üzeri) olanlara ise en az 20 gün yıllık izin verilir. İş sözleşmesi feshedildiğinde işçinin hak edip de fiilen kullanmadığı tüm yıllık izin süreleri, fesih tarihindeki son çıplak brüt ücret üzerinden nakde dönüştürülür.

2. Giydirilmiş Brüt Ücret Simülasyonu ve Kıdem Matrahı Hesabı

Kıdem tazminatına esas ücret, çıplak maaştan ibaret değildir. Yargıtay'ın yerleşik içtihatları gereğince süreklilik arz eden ve para ile ölçülebilen tüm ayni ve nakdi menfaatler kıdem matrahına eklenir:

• Aylık Çıplak Brüt Maaş: 40.000,00 TL
• Aylık Nakit / Kart Yemek Yardımı: 4.500,00 TL
• Aylık Servis / Yol Yardımı: 2.500,00 TL
• Yıllık Düzenli İkramiye Payı (1 Maaş / 12): 40.000 / 12 = 3.333,33 TL
• Kıdeme Esas Toplam Giydirilmiş Brüt Ücret: 40.000 + 4.500 + 2.500 + 3.333,33 = 50.333,33 TL

Bu çalışanın 5 yıllık kıdem tazminatı 40.000 TL çıplak ücret üzerinden değil, 50.333,33 TL giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmak zorundadır.

3. 5 Yıllık Çalışanın 3 Kalemli Fesih Tazminat Paketi Simülasyonu

Aşağıda çıplak brüt maaşı 40.000 TL, giydirilmiş brütü 50.000 TL olan ve kullanılmamış 20 günlük yıllık izni bulunan 5 yıllık bir işçinin işveren tarafından gerekçesiz işten çıkarılması durumundaki net hakediş simülasyonu sunulmuştur:

1. Kıdem Tazminatı (5 Yıl):
   Brüt Tutar: 5 yıl × 50.000 TL = 250.000,00 TL (2026 yılı 1. dönem kıdem tavanı olan 64.948,77 TL aşılmadığı için tamamı üzerinden hesaplanır).
   Damga Vergisi (%0,759): 250.000 × 0,00759 = 1.897,50 TL.
   Net Kıdem Tazminatı: 250.000 - 1.897,50 = 248.102,50 TL.
2. İhbar Tazminatı (8 Hafta / 56 Gün):
   Günlük Giydirilmiş Brüt: 50.000 TL / 30 = 1.666,67 TL.
   Brüt İhbar: 56 gün × 1.666,67 TL = 93.333,52 TL.
   Gelir Vergisi (%15 taban): 14.000,03 TL | Damga Vergisi (%0,759): 708,40 TL.
   Net İhbar Tazminatı: 93.333,52 - 14.708,43 = 78.625,09 TL.
3. Kullanılmayan 20 Günlük Yıllık İzin Ücreti:
   Günlük Çıplak Brüt: 40.000 TL / 30 = 1.333,33 TL.
   Brüt Yıllık İzin: 20 gün × 1.333,33 TL = 26.666,60 TL.
   SGK İşçi Primi (%14) + İşsizlik (%1) = 4.000,00 TL.
   Gelir Vergisi (%15) + Damga Vergisi (%0,759) = 3.602,66 TL.
   Net Yıllık İzin Ücreti: 26.666,60 - 7.602,66 = 19.063,94 TL.
4. Çalışanın Banka Hesabına Yatacak Toplam Net Tutar:
   248.102,50 TL (Kıdem) + 78.625,09 TL (İhbar) + 19.063,94 TL (İzin) = 345.791,53 TL.

4. 2026 Maaş Baremlerine Göre 5 Yıllık Net Alacak Karşılaştırma Matrisi

Aşağıdaki tabloda 2026 yılında farklı brüt ücret düzeylerinde çalışan 5 yıllık personelin net kıdem, net ihbar ve 20 günlük net izin ücreti dökümü karşılaştırılmıştır:

5. Fesih Sonrası Alacakların Tahsilinde 4 Aşamalı Yol Haritası

5 yılını dolduran bir personelin işten çıkarılması veya haklı nedenle istifa etmesi halinde izlemesi gereken yasal prosedür:

1. 1. Aşama - SGK İşten Çıkış Kodunun Denetlenmesi: İşverenin SGK'ya bildirdiği fesih kodunu e-Devlet üzerinden kontrol edin. Kıdem ve ihbar tazminatı ile işsizlik maaşı alabilmek için fesih kodu kural olarak 'Kod 04 (İşveren tarafından haklı neden bildirilmeden fesih)' olmalıdır.
2. 2. Aşama - İbraname İmzalanmaması Kuralı: Banka hesabınıza net kıdem, ihbar ve yıllık izin ücretleri tam olarak yatırılmadan 'tüm alacaklarımı eksiksiz aldım' ibareli matbu ibranameleri imzalamayın. İmzalanması gerekiyorsa mutlaka 'Fazlaya ve yıllık izin alacaklarıma ilişkin haklarım saklıdır' ihtirazi kaydı düşün.
3. 3. Aşama - Noter Kanalıyla İhtarname Keşidesi: Yasal süresi içinde ödeme yapılmazsa işverene noter aracılığıyla ihtarname gönderilerek temerrüt oluşturulur ve en yüksek mevduat faizi işletilmesi talep edilir.
4. 4. Aşama - Dava Şartı Zorunlu Arabuluculuk: 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu uyarınca dava açmadan önce adliye arabuluculuk bürosuna başvurulması zorunludur. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa İş Mahkemesi'nde dava açılır.

6. Ödenmeyen Kıdem, İhbar ve Yıllık İzin İçin Noter İhtarname Taslağı

İş akdi feshedildiği halde hak ettiği tazminatları ve izin ücretini alamayan 5 yıllık işçinin işverene göndereceği resmi ihtarname metni:

7. Yargıtay Emsal Kararları: İzin Ücreti ve Kıdemde Giydirilmiş Maaş

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarında (E. 2020/3811, K. 2021/6542); 'İş sözleşmesinin feshi anında kullanılmayan yıllık izinlerin ücrete dönüşmesinde çıplak brüt ücretin esas alınacağı, buna karşın kıdem tazminatında işçiye sağlanan para ve para ile ölçülebilir menfaatlerin giydirilmiş ücret matrahına dahil edilmesinin kanuni zorunluluk olduğu' açıkça teyit edilmiştir.

Ayrıca Yüksek Mahkeme; iş sözleşmesi devam ederken işçiye yıllık izin ücreti adı altında yapılan ödemelerin veya imzalatılan feragatnamelerin geçersiz olduğunu, izin hakkının Anayasal bir dinlenme hakkı olup ancak fesihle birlikte ücrete dönüşebileceğini hükme bağlamıştır.