SGK İşten Çıkış Kodları 2026: Hangi Kodlar Kıdem, İhbar ve İşsizlik Maaşı Alır? (Tam Liste)

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) işten çıkış kodları, bir çalışanın iş sözleşmesinin hangi hukuki gerekçeyle ve kimin iradesiyle sona erdiğini resmi kayıtlara geçiren iki haneli kod sistemidir. İşveren, çalışanın işten ayrıldığı tarihten itibaren en geç 10 gün içinde e-Sigorta kanalıyla 'Sigortalı İşten Ayrılış Bildirgesi' düzenlemek ve bu bildirgeye feshin niteliğine uygun SGK çıkış kodunu işlemekle kanunen yükümlüdür. Bu kodlar yalnızca istatistiki bir veri değildir. Çalışanın işten ayrıldıktan sonra kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı alıp alamayacağını, İŞKUR üzerinden işsizlik maaşı (işsizlik ödeneği) bağlanıp bağlanmayacağını ve hatta gelecekte yeni bir işe başvururken sicil araştırmasında ahlak suçuyla karşılaşma riskini doğrudan bu resmi kod belirler.

Sosyal Güvenlik Kurumu veri tabanında kod numaraları 01'den başlayıp 50'ye kadar uzanır. Ancak numaralandırma kesintisiz 50 adet değildir: 1. 06 ve 07 Numaraları Boştur: SGK işten ayrılış mevzuatının kuruluşundan bu yana 06 ve 07 numaralı kodlar hiçbir zaman tanımlanmamış, boş bırakılmıştır. 2. Kod 29 Yürürlükten Kaldırılmıştır: Kamuoyunda büyük tartışmalara yol açan ve işverenlerin işçileri tazminatsız işten çıkarmak için suiistimal ettiği eski 'Kod 29' (Ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık), 2021/9 sayılı SGK Genelgesi ile kullanımdan tamamen kaldırılmıştır. 3. 42 - 50 Arası (9 Yeni Kod): Kod 29 yerine, 4857 sayılı İş Kanunu Madde 25/II fıkrasının tüm alt bentleri ayrıştırılarak sisteme 42, 43, 44, 45, 46, 47, 48, 49 ve 50 kodları eklenmiştir. Dolayısıyla 2026 yılı itibarıyla SGK sisteminde fiilen çalışan toplam 47 adet aktif işten çıkış kodu bulunmaktadır.

İş hukuku ve İŞKUR mevzuatı açısından çıkış kodları 3 ana grupta değerlendirilir: 1. Hem Kıdem Hem İhbar Hem İşsizlik Maaşı Kazandıran Kodlar: İş sözleşmesinin işveren tarafından haklı bir neden olmaksızın feshedildiği hallerdir. Başta Kod 04 (Belirsiz süreli sözleşmenin işverence haklı sebep bildirilmeden feshi), Kod 15 (Toplu işçi çıkarma), Kod 17 (İşyerinin kapanması), Kod 18 (İşin sona ermesi) ve Kod 31 bu gruptadır. 2. Sadece Kıdem Tazminatı ve İşsizlik Maaşı Kazandıran Kodlar: İşçinin haklı nedenle derhal fesih hakkını kullandığı durumlardır. Kod 23 (Zorunlu nedenler), Kod 24 (İşçi tarafından sağlık gerekçesi) ve Kod 25 (İşverenin ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranışı - maaş ödememe, mobbing, hakaret vb.) hallerinde işçi kıdem tazminatını ve işsizlik maaşını alır; ancak feshini kendisi yaptığı için ihbar tazminatı talep edemez. 3. Yalnızca Kıdem Tazminatı Veren, İşsizlik Maaşı ve İhbar Vermeyen Kodlar: Kanunun tanıdığı özel imkanlarla ayrılan çalışanlardır. Kod 08 (Normal emeklilik), Kod 12 (Askerlik - askerlik dönüşü 30 gün içinde işsizlik maaşına başvurulabilir), Kod 13 (Kadın çalışanın evlilikten itibaren 1 yıl içinde feshi) ve Kod 14 (15 yıl 3600 gün şartıyla yaşlılık aylığı için ayrılma) durumlarında kıdem tazminatı ödenir fakat İŞKUR işsizlik maaşı bağlanmaz.

Pandemi döneminde uygulanan işten çıkarma yasağının tek istisnası 4857 sayılı İş Kanunu'nun 25/II maddesiydi. Bazı işverenlerin fesih kısıtını delmek, kıdem ve ihbar tazminatı ödememek ve işçinin işsizlik maaşı almasını engellemek için her türlü uyuşmazlıkta fesihte 'Kod 29' seçeneğini seçtiği tespit edilmiştir. Kod 29 ile çıkışı yapılan çalışanlar, yeni bir işe başvurduklarında SGK dökümlerinde bu kodu gören işverenler tarafından 'ahlak suçu işlemiş' muamelesi görmekte ve çalışma hakları ağır biçimde zedelenmekteydi. Bu haksızlığı engellemek için Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile SGK, 2021/9 sayılı Genelge ile Kod 29'u kaldırmıştır. Artık işveren fesih gerekçesini madde madde açıklamak zorundadır: - Kod 42: CV'de veya işe girişte yalan bilgi verme (25/II-a) - Kod 43: İşverene veya ailesine hakaret/şeref kırıcı isnat (25/II-b) - Kod 44: Başka bir işçiye cinsel taciz (25/II-c) - Kod 45: İşverene sataşma veya işyerine alkollü/uyuşturucuyla gelme (25/II-d) - Kod 46: Hırsızlık, güveni kötüye kullanma, ticari sırları ifşa (25/II-e) - Kod 47: 7 günden fazla hapis gerektiren suç işleme (25/II-f) - Kod 48: Mazeretsiz peş peşe 2 işgünü devamsızlık yapma (25/II-g) - Kod 49: Görevlerini hatırlatıldığı halde yapmamakta direnme (25/II-h) - Kod 50: İş güvenliğini tehlikeye atma veya 30 günlük maaşını aşan maddi zarar verme (25/II-ı)

İş dünyasında İnsan Kaynakları departmanları çalışan adaylarından çoğu zaman SGK Tescil ve Hizmet Dökümü belgesi talep eder. Her ne kadar e-Devlet barkodlu hizmet dökümlerinde feshin kod numarası son düzenlemelerle gizlense de, İŞKUR ekranlarında ve resmi teyitlerde kod açıkça görünmektedir. Özellikle Kod 42, 43, 44, 45, 46, 47, 48, 49, 50 (İş Kanunu 25/II) ile çıkışı yapılmış bir çalışanın yeni bir kurumsal firmada iş bulması son derece güçleşmektedir. Bu kodlar adeta çalışanın iş hayatındaki siciline işlenmiş bir leke olarak kalır. Eğer işveren sizi haksız yere bu kodlardan biriyle çıkardıysa; tazminat almaktan bile önce kodun düzeltilmesi için dava açmanız gelecekteki kariyeriniz için hayati önem taşır.

İşverenin hatalı kodu bilerek düzelttirmediği durumlarda işçi şu hukuki adımları atmalıdır: 1. Noter İhtarnamesi: İşverene noterden resmi ihtarname çekilerek gerçekte iş akdinin haksız feshedildiği, gerçeğe aykırı kodun SGK'ya bildirildiği, 3 iş günü içinde SGK'ya kod düzeltme başvurusu yapılması ve kıdem/ihbar tazminatlarının ödenmesi talep edilir. 2. İŞKUR'a Başvuru ve Şikayet: İhtarnamenin bir sureti ile İŞKUR'a başvurularak kod uyuşmazlığı bildirilir. İŞKUR müfettişleri işyerinden savunma isteyebilir. 3. Zorunlu Arabuluculuk ve İş Mahkemesi Davası: 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu gereğince adliyede zorunlu arabuluculuk başvurusu yapılır. Uzlaşma sağlanamazsa İş Mahkemesinde 'Hizmet Tespiti, Çıkış Kodunun Düzeltilmesi ve Kıdem/İhbar Alacağı' davası açılır. Mahkemenin feshin haksız olduğuna dair vereceği kesinleşmiş karar SGK'ya ve İŞKUR'a ibraz edilerek çıkış kodu 'Kod 04'e çevrilir ve geriye dönük hak edilen tüm işsizlik maaşları topluca tahsil edilir.