Deneme Süresinde İşveren Feshi Halinde Ücret ve Tazminat Hak Edişleri
- 4857 Sayılı İş Kanunu Madde 15 uyarınca deneme süresi bireysel iş sözleşmelerinde en çok iki ay, toplu iş sözleşmelerinde ise en çok dört ay olarak kararlaştırılabilir; bu sürelerin aşılması yasal olarak geçersizdir.
- Deneme süresi içinde işveren iş sözleşmesini herhangi bir bildirim süresi tanımaksızın ve ihbar tazminatı ödemeksizin derhal feshedebilir; ancak çalışanın çalıştığı tüm günlerin çıplak ve giydirilmiş ücreti ile tatil hak edişleri eksiksiz ödenmek zorundadır.
- İş Kanunu Madde 15'in emredici hükmü gereğince, deneme süresinde kıdem tazminatı hakkı doğmaz; zira 1475 Sayılı Kanun Madde 14 uyarınca kıdem tazminatı için asgari bir yıllık kesintisiz çalışma şartı aranmaktadır.
- 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu Madde 8 uyarınca, deneme süresi olsa dahi işe giriş bildirgesi çalışmaya başlamadan önce SGK'ya verilmek zorundadır; deneme süresinde sigortasız işçi çalıştırmak ağır idari para cezası gerektirir.
- İşverenin deneme süresi feshini hamilelik, sendikal örgütlenme, engellilik veya ayrımcılık saikiyle gerçekleştirmesi halinde, işçi İş Kanunu Madde 5 uyarınca dört aya kadar ayrımcılık tazminatı veya kötüniyet tazminatı talep edebilir.
Deneme süresinde işveren tarafından işten çıkarılan çalışanın ücret, SGK primi, fazla mesai ve tazminat hakları nelerdir? 4857 sayılı İş Kanunu Madde 15 ve 5510 sayılı Kanun Madde 8 uyarınca bildirim önelsiz fesih, çalışılan günlerin net hesaplanması, kötüniyet ve sendikal tazminat istisnaları, Yargıtay emsal ilkeleri ve ihtarname taslağı.
| Hukuki Hak ve Alacak Türü | Deneme Süresinde İşveren Feshi (4857 SK Md. 15) | Standart Belirsiz Süreli Fesih (4857 SK Md. 17 & 18) |
|---|---|---|
| İhbar Tazminatı ve Bildirim Öneli | Talep edilemez (Fesih derhal hüküm doğurur) | Kıdeme göre 2 ila 8 hafta önel verilir veya peşin ödenir |
| Kıdem Tazminatı | Doğmaz (Asgari 1 yıl kıdem şartı karşılanamaz) | 1 yıllık kıdemi dolduran işçiye giydirilmiş brüt ücretten ödenir |
| Çalışılan Günlerin Temel Ücreti | Tam ve eksiksiz ödenir (Haczedilemez, kesilemez) | Tam ve eksiksiz ödenir |
| SGK Prim Bildirimi | 1. günden itibaren zorunludur (Muafiyet yoktur) | Çalışma boyunca zorunludur |
| Fazla Mesai ve UBGT Hak Edişi | %50 zamlı fazla mesai ve tatil ücreti tam ödenir | Tam ödenir |
| İşe İade Davası Açma Hakkı | Açılamaz (6 aylık kıdem şartı aranır) | 30 işçi ve 6 ay kıdem varsa 1 ay içinde açılabilir |
| Ayrımcılık ve Kötüniyet Tazminatı | Hakkın kötüye kullanılması ve ayrımcılıkta talep edilebilir | Hakkın kötüye kullanılması halinde talep edilebilir |
Genel Değerlendirme ve Deneme Süresinin Hukuki Niteliği
Çalışma hayatında işverenlerin yeni işe aldıkları personelin mesleki yeterliliğini, işyerine uyumunu ve iş ahlakını gözlemlemek amacıyla başvurdukları en temel hukuki araç deneme süreli iş sözleşmesidir. Ancak uygulamada pek çok işveren, deneme süresini 'tüm iş hukuku kurallarının askıya alındığı, sigortasız işçi çalıştırılabilecek, canı istediğinde ücret ödemeden kapının önüne konulabilecek keyfi bir dönem' zannetmektedir.
Bu algı tamamen hukuka aykırıdır. 4857 Sayılı İş Kanunu'nun 15. maddesi, deneme süresini çok kesin yasal sınırlara bağlamış; taraflara yalnızca bildirim öneli tanımadan ve ihbar tazminatı ödemeden sözleşmeyi sonlandırma kolaylığı getirmiştir. Bunun haricindeki tüm temel işçilik hakları, ücret ödeme yükümlülüğü, SGK prim tescili, fazla mesai ve hafta tatili hak edişleri ilk çalışma gününün ilk dakikasından itibaren eksiksiz olarak yürürlüktedir.
Bu mega-rehberde; 4857 Sayılı Kanun Madde 15 ve Madde 32 hükümleri, 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu tescil esasları ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun yerleşik içtihatları ışığında deneme süresinde işveren feshinin tüm ayrıntılarını, parasal hak ediş simülasyonlarını, kötüniyet tazminatı olanaklarını ve resmi noter ihtarname taslağını inceliyoruz.
Yasal Deneme Süresi Sınırları ve Yazılı Şart Zorunluluğu
4857 Sayılı İş Kanunu'nun 'Deneme süreli iş sözleşmesi' başlıklı 15. maddesinin birinci fıkrası emredici bir sınırlama getirmektedir:
"Taraflarca iş sözleşmesine bir deneme süresi konulduğunda, bu süre en çok iki ay olabilir. Ancak deneme süresi toplu iş sözleşmeleriyle dört aya kadar uzatılabilir."
Bu düzenleme çerçevesinde dikkat edilmesi gereken üç hayati hukuk kuralı bulunmaktadır:
- Bireysel Sözleşmelerde İki Ay Üst Sınırı: Bireysel iş sözleşmelerine 'deneme süresi 3 aydır veya 6 aydır' şeklinde yazılan hükümler kanunun emredici kuralına aykırı olduğu için iki ayı aşan kısım bakımından mutlak olarak geçersizdir. İki ay dolduktan sonra yapılan fesihler artık deneme süresi feshine dayandırılamaz; standart ihbar ve bildirim kurallarına tabidir.
- Yazılı Olma Zorunluluğu: Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin yerleşik kararlarına göre, iş sözleşmesinde deneme süresinin varlığı ancak yazılı bir delille ispatlanabilir. Taraflar arasında yazılı bir iş sözleşmesi yapılmamışsa veya yapılan sözleşmede deneme kaydı açıkça yer almıyorsa, işveren 'biz sözlü olarak 2 ay deneme süresi konuştuk' diyerek tazminatsız fesih yoluna gidemez.
- Aynı İşyerinde Yeniden Deneme Süresi Konulamaz: Aynı işçinin aynı işverene ait aynı veya benzer işyerinde daha önce çalışmış olması halinde, işçi yeniden işe alındığında sözleşmeye tekrar deneme süresi konulması dürüstlük kuralına aykırıdır. İşçinin yeteneğini zaten bilen işveren, yeni dönemde deneme süresi kolaylığından yararlanamaz.
İlk Günden İtibaren Sigorta ve Kayıtdışı Çalıştırma Yasağı
Deneme süresine ilişkin en yaygın suistimallerden biri, işverenlerin 'deneme süresindesin, seni beğenirsek sigortanı başlatırız' şeklindeki hukuk dışı söylemidir. Türkiye Cumhuriyeti sosyal güvenlik mevzuatında 'sigortasız deneme' diye bir kavram asla mevcut değildir.
5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 8. maddesi uyarınca işverenler, işe aldıkları her sigortalıyı çalışmaya başlamadan en geç bir gün önce Sosyal Güvenlik Kurumu'na (SGK) işe giriş bildirgesi ile bildirmek zorundadır. İnşaat, balıkçılık ve tarım gibi istisnai sektörlerde dahi bildirim en geç çalışmaya başlanılan gün yapılmalıdır.
İşverenin deneme süresi boyunca işçiyi sigortasız çalıştırması durumunda doğacak hukuki sonuçlar şunlardır:
- Ağır İdari Para Cezası: 5510 Sayılı Kanun Madde 102 gereğince, süresinde verilmeyen her bir işe giriş bildirgesi için asgari ücretin bir ila iki katı tutarında idari para cezası kesilir.
- Geriye Dönük Prim ve Gecikme Zammı: İşçinin çalıştığı günlerin primleri SGK tarafından gecikme faiziyle birlikte işverenden resen tahsil edilir.
- Hizmet Tespiti Davası Hakkı: İşçi, deneme süresinde sigortasız geçen günlerini SGK Denetmenliği şikayetiyle veya İş Mahkemesinde açacağı Hizmet Tespiti Davası ile tescil ettirebilir.
- İş Kazası Halinde Ağır Sorumluluk: Deneme süresinde sigortasız çalıştırılan işçinin iş kazası geçirmesi durumunda işveren, SGK'nın yapacağı tüm tedavi ve gelir bağlama masraflarını 5510 Sayılı Kanun Madde 23 uyarınca kuruma rücuen tek kuruşuna kadar ödemek zorunda kalır.
Fesih Halinde Çıplak Ücret ve Fazla Mesai Hak Edişleri
4857 Sayılı İş Kanunu Madde 15'in ikinci fıkrası açık ve kesindir:
"Deneme süresi içinde taraflar iş sözleşmesini bildirim süresine gerek olmaksızın ve tazminatsız feshedebilir. Ancak işçinin çalıştığı günler için ücret ve diğer hakları saklıdır."
Bu emredici hüküm uyarınca işveren, işçiyi deneme süresinin 3. gününde de çıkarsa, 45. gününde de çıkarsa şu ödemeleri eksiksiz yapmak zorundadır:
- Fiili Çalışma Ücreti: İşçinin işyerinde geçirdiği her günün çıplak yevmiyesi son kuruşuna kadar hesaplanmalıdır. 10 gün çalışan bir personele 'beğenmedik, para ödemiyoruz' denilemez.
- Hafta Tatili Ücreti: İş Kanunu Madde 46 uyarınca haftalık 45 saatlik çalışma süresini tamamlayan işçi, 7 günlük zaman dilimi içinde en az 24 saat kesintisiz hafta tatiline hak kazanır ve bu günün ücreti çalışılmaksızın tam ödenir.
- Ulusal Bayram ve Genel Tatil (UBGT) Ücreti: Deneme süresi içine 29 Ekim, 23 Nisan veya dini bayramlar denk gelmişse, işçi bu günlerde çalışmasa dahi tam gün ücretini, çalışmışsa İş Kanunu Madde 47 gereğince ilave bir yevmiye daha zamlı ücretini alır.
- Fazla Mesai Alacağı: Haftalık 45 saati aşan çalışmalar için saat başına %50 zamlı ücret ödenmesi zorunludur. Deneme süresinde günde 12 saat çalıştırılan işçinin fazla mesai ücreti yok sayılamaz.
- Yol ve Yemek Nakdi: İş sözleşmesinde veya işyeri uygulamasında nakdi yol veya yemek yardımı taahhüt edilmişse, çalışılan günlere isabet eden tutarlar net ücrete ilave edilir.
Somut Ücret Hak Edişi ve Bordro Kesinti Simülasyonu
Deneme süresinde işe başlatılan ve 18 gün sonra işveren tarafından deneme süresi gerekçesiyle işten çıkarılan bir personelin hak ediş hesaplama simülasyonunu inceleyelim.
Çalışanın aylık brüt ücretinin 36.000 TL olduğunu, işyerinde haftada 6 gün çalışıldığını ve bu 18 günlük süre içinde toplam 12 saat fazla mesai yaptığını varsayalım:
1. Günlük Brüt Ücret Hesabı:
Aylık Brüt Ücret / 30 Gün = 36.000 / 30 = 1.200 TL / Gün
2. 18 Günlük Temel Çalışma Ücreti:
18 Gün x 1.200 TL = 21.600 TL Brüt
3. Fazla Mesai Saat Ücreti ve Hak Edişi:
Saatlik Brüt Ücret: 36.000 / 225 = 160 TL
%50 Zamlı Fazla Mesai Saat Ücreti: 160 x 1,5 = 240 TL
12 Saat Fazla Mesai Tutarı: 12 x 240 TL = 2.880 TL Brüt
4. Toplam Brüt Hak Ediş:
21.600 TL + 2.880 TL = 24.480 TL Brüt
5. Yasal Bordro Kesintileri (2026 Barem Esasları):
SGK İşçi Primi (%14): 3.427,20 TL
İşsizlik Sigortası Primi (%1): 244,80 TL
Gelir Vergisi Matrahı: 20.808 TL
Asgari Ücret Vergi İstisnası Uygulandıktan Sonraki Net Gelir Vergisi: ~1.250 TL
Damga Vergisi (Binde 7,59): ~120 TL
İşçinin Banka Hesabına Yatması Gereken Net Tutar: Yaklaşık 19.438 TL
İşveren bu tutarı feshin gerçekleştiği anda işçinin banka hesabına yatırmadığı takdirde, İş Kanunu Madde 34 uyarınca gününde ödenmeyen ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı üzerinden temerrüt faizi işletilir.
Deneme Süresinde İhbar ve Kıdem Tazminatı Neden Doğmaz
İşçilerin en çok tereddüt yaşadığı konulardan biri, deneme süresinde ihbar ve kıdem tazminatı talep edilip edilemeyeceğidir. Kanun koyucu bu konuda son derece net ve kesin bir denge kurmuştur:
İhbar Tazminatı Açısından: 4857 Sayılı Kanun Madde 15/2, feshin 'bildirim süresine gerek olmaksızın' yapılabileceğini açıkça hükme bağlamıştır. İhbar tazminatı, İş Kanunu Madde 17'de düzenlenen bildirim sürelerine uyulmaması halinde ödenen bir tazminattır. Deneme süresinde bildirim öneli tanıma zorunluluğu kanunen kaldırıldığı için, feshin derhal yapılması hukuka uygundur ve ihbar tazminatı borcu doğmaz.
Kıdem Tazminatı Açısından: 1475 Sayılı İş Kanunu'nun yürürlükte kalan 14. maddesi gereğince, bir çalışanın kıdem tazminatına hak kazanabilmesi için aynı işverenin işyerinde en az bir tam yıl kesintisiz çalışmış olması şarttır. Deneme süresi kanunen en fazla iki ay (toplu sözleşmeyle dört ay) olabileceğinden, hiçbir koşulda bir yıllık asgari kıdem eşiğine ulaşılamaz. Dolayısıyla standart bir deneme süresi feshinde kıdem tazminatı talep edilmesi yasal olarak mümkün değildir.
Kötüniyet ve Ayrımcılık Tazminatı İstisnaları
Deneme süresinde fesih hakkı sınırsız ve keyfi bir hak değildir. Türk Medeni Kanunu'nun 2. maddesinde düzenlenen dürüstlük kuralı ve hakkın kötüye kullanılması yasağı, deneme süresi fesihlerinde de tam anlamıyla geçerlidir. İşverenin fesih hakkını hukuka ve ahlaka aykırı amaçlarla kullanması durumunda genel kural bozulur ve ağır tazminat yaptırımları devreye girer:
- Ayrımcılık Yasağının İhlali (İş Kanunu Madde 5): İşveren feshi işçinin cinsiyeti, ırkı, dini, siyasi düşüncesi, hamileliği veya sendikal üyeliği nedeniyle yapmışsa, işçi dört aya kadar ücreti tutarında ayrımcılık tazminatı ve yoksun kaldığı diğer haklarını talep edebilir. Örneğin deneme süresinin 20. gününde hamile olduğunu öğrenen kadın işçinin derhal işten çıkarılması tipik bir ayrımcılık feshidir.
- Sendikal Nedenle Fesih (6356 Sayılı Kanun Madde 25): İşçinin işyerinde yetkili sendikaya üye olması veya sendikal toplantılara katılması sebebiyle deneme süresi gerekçe gösterilerek işten çıkarılması halinde, işçiye en az bir yıllık ücreti tutarında sendikal tazminat ödenmesine hükmedilir.
- Kötüniyet Tazminatı (İş Kanunu Madde 17/son): İş güvencesi kapsamında olmayan (30'dan az işçi çalıştıran) işyerlerinde, işverenin fesih hakkını sırf işçiye zarar vermek veya kanuni bir şikayet hakkını kullandığı için kötüye kullandığı kanıtlanırsa, bildirim süresinin üç katı tutarında kötüniyet tazminatı talep edilebilir.
Yargıtay İçtihatları Işığında Deneme Süresi Uyuşmazlıkları
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları, deneme süresi feshinin sınırlarını titizlikle çizmiştir. Yüksek yargı kararlarında öne çıkan temel hukuki ilkeler şunlardır:
- İspat Yükü İşverendedir: İş sözleşmesinde geçerli bir deneme süresi kaydının bulunduğunu ve feshin bu süre dolmadan gerçekleştirildiğini ispat yükü işverene aittir. Yazılı sözleşme sunamayan işveren, feshin deneme süresinde yapıldığını ileri süremez.
- İşçinin Deneme Süresinde Raporlu veya İzinli Olması: Yargıtay'ın yerleşik uygulamasına göre; işçinin deneme süresi içinde istirahat raporu alması veya ücretsiz izne ayrılması halinde, işçinin fiilen çalışmadığı bu günler deneme süresine eklenmez. Tarafların birbirini tanıma imkânı bulamadığı süreler boyunca deneme süresi işlemez.
- İstifa Baskısıyla Deneme Feshi: İşverenin personeli deneme süresi içinde işten çıkarırken 'sen kendin istifa dilekçesi ver, siciline çıkış kodu yansımasın' baskısı yapması ve işçiye zorla istifa imzalatması halinde, mahkemeler gerçek iradeyi araştırır. İşçinin hiçbir haklı nedeni yokken deneme süresinde aniden istifa etmesi hayatın olağan akışına aykırı görülerek fesih işverene mal edilir.
Deneme Süresi Ücret Alacakları Noter İhtarname Taslağı
Deneme süresinde iş sözleşmesi sonlandırılan ancak çalıştığı günlerin ücreti, fazla mesaisi veya yol-yemek hak edişleri ödenmeyen personelin işverene gönderebileceği noter ihtarname metni aşağıdadır:
İHTARNAME
KEŞİDECİ (İŞÇİ) : [Adınız Soyadınız] - T.C. Kimlik No: [..........] [Tebligat Adresiniz]
MUHATAP (İŞVEREN) : [Şirket Unvanı / İşveren Adı] [İşyeri Ticari Adresi]
KONU : 4857 Sayılı İş Kanunu Madde 15 ve Madde 32 Uyarınca Deneme Süresi Feshi Sonrası Ödenmeyen Fiili Çalışma Ücreti, Fazla Mesai ve Yasal Hak Edişlerin Tahsili İhtarıdır.
AÇIKLAMALAR :
1. Şirketiniz nezdinde [İşe Başlama Tarihi] tarihinde [Göreviniz/Departmanınız] unvanı ile fiilen çalışmaya başladım. Aylık net ücretim [......] TL (Brüt [......] TL) olarak kararlaştırılmıştır.
2. Tarafıma şifahen bildirilen [Fesih Tarihi] tarihi itibarıyla iş sözleşmem 'deneme süresi içinde bulunulduğu' gerekçesiyle şirketinizce feshedilmiştir.
3. 4857 Sayılı İş Kanunu'nun 15. maddesinin ikinci fıkrası açıkça; 'İşçinin çalıştığı günler için ücret ve diğer hakları saklıdır' hükmünü amirdir. Ne var ki, şirketiniz bünyesinde fiilen çalıştığım [Fiili Gün Sayısı, Örn: 18] günlük çalışma ücretim, bu süre zarfında yaptığım toplam [......] saatlik fazla çalışma ücretim ve hak kazandığım yol/yemek bedelleri tarafıma bugüne kadar ödenmemiştir.
4. Fazlaya ilişkin her türlü dava, talep ve yasal faiz hakkım saklı kalmak kaydıyla; İşbu ihtarnamenin tarafınıza tebliğinden itibaren 3 (üç) iş günü içinde ödenmeyen tüm fiili çalışma ücretlerimin ve yasal alacaklarımın aşağıda belirtilen banka hesabıma yatırılmasını,
Aksi halde alacaklarımın tahsili amacıyla 7036 Sayılı Kanun gereği arabuluculuk yoluna başvurulacağını, akabinde İş Mahkemesinde dava ikame edilerek mevduata uygulanan en yüksek faiz, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin tarafınıza tahmil edileceğini ihtar ederim.
KEŞİDECİ [Ad Soyad / İmza] Banka Hesap Bilgileri: Banka Adı : [Banka Adı] IBAN : TR........................
Sıkça Sorulan Sorular
Deneme süresinde işveren feshi, ücret hak edişleri ve tazminat süreçleriyle ilgili en çok merak edilen soruların hukuki yanıtları aşağıdadır.
Deneme süresinde işten çıkarılan işçi ihbar tazminatı alabilir mi?
Hayır. 4857 Sayılı İş Kanunu'nun 15. maddesi uyarınca taraflar, deneme süresi içinde iş sözleşmesini bildirim süresine gerek olmaksızın ve tazminatsız olarak feshedebilir. Bu nedenle işveren deneme süresi içinde fesih gerçekleştirdiğinde işçiye ihbar tazminatı ödemekle yükümlü değildir.
Deneme süresinde sigorta (SGK) yapılmaması yasal mıdır?
Kesinlikle yasal değildir. 5510 Sayılı Kanun Madde 8 uyarınca işveren, işçiyi fiilen çalıştırmaya başlamadan en geç bir gün önce SGK'ya bildirmek zorundadır. Deneme süresi sigortasız çalışma dönemi değildir; ilk günden itibaren tam prim yatırılması emredici yasa kuralıdır.
Deneme süresinde işten çıkarılan işçinin çalışılan gün ücreti ne zaman ödenir?
4857 Sayılı İş Kanunu Madde 32 ve Madde 15 uyarınca, deneme süresinde işten çıkarılan çalışanın çalıştığı günlere ait ücreti ile diğer hakları feshin yapıldığı anda derhal ve gecikmeksizin banka kanalıyla ödenmelidir.
Sözleşmede yazılı deneme süresi maddesi yoksa işveren deneme süresi feshine dayanabilir mi?
Hayır. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre deneme süresi kararlaştırılması tarafların açık yazılı mutabakatına bağlıdır. İş sözleşmesinde açık bir deneme süresi hükmü bulunmuyorsa, iş ilişkisi ilk günden itibaren standart belirsiz süreli iş sözleşmesi hükümlerine tabidir ve ihbar tazminatı ödenmesi zorunludur.
Deneme süresinde çıkarılan işçi işe iade davası açabilir mi?
Kural olarak açamaz. Çünkü 4857 Sayılı İş Kanunu Madde 18 uyarınca iş güvencesi hükümlerinden ve işe iade davası hakkından yararlanabilmek için işçinin o işyerinde en az altı aylık kıdeminin bulunması şarttır. Deneme süresi en fazla iki ay (toplu sözleşmeyle dört ay) olabileceğinden iş güvencesi eşiği aşılamaz.
İşverenin feshi dışında, deneme süresi devam ederken işçinin kendi isteğiyle işten ayrılması ve bildirim öneli şartları için [Deneme Süresinde İşten Ayrılma ve Tazminat](/rehber/deneme-suresinde-isten-ayrilma-ve-tazminat) rehberimize başvurabilirsiniz.
Deneme Süresinde İşten Çıkarılan İşçinin Hak Arama ve Ücret Tahsil Prosedürü
Deneme süresinde sözleşmesi feshedilen çalışanın hak ettiği ücretleri ve yasal alacaklarını eksiksiz tahsil edebilmesi için resmi aşamalar.
Sözleşmedeki Deneme Süresi Kaydını ve SGK Hizmet Dökümünü İnceleyin
Yazılı iş sözleşmenizde açıkça deneme süresi hükmü bulunup bulunmadığını kontrol edin. e-Devlet SGK Tescil ve Hizmet Dökümü ekranından işe giriş tarihinizin ilk çalışma gününüz olarak tescil edilip edilmediğini sorgulayın.
Fiilen Çalışılan Günlerin ve Fazla Mesailerin Çetelesini Çıkarın
İşyerinde kaç gün fiilen bulunduğunuzu, hafta tatillerini, resmi bayram çalışmalarını ve varsa haftalık 45 saati aşan fazla çalışma saatlerini yazılı delillerle (kart basma, e-posta, WhatsApp mesajı) belgeleyin.
İşverene Kalan Ücret ve Yan Haklar İçin Noter İhtarnamesi Keşide Edin
Ödenmeyen çıplak çalışma ücreti, fazla mesai, yol ve yemek nakdi ile ulusal bayram hak edişlerinizin banka hesabınıza üç iş günü içinde yatırılması talebiyle noter kanalıyla yazılı ihtarname gönderin.
Zorunlu Arabuluculuk Başvurusunda Bulunun ve Dava Açın
İşverenin ödeme yapmaması durumunda 7036 Sayılı İş Mahkemeleri Kanunu kapsamında adliye arabuluculuk bürosuna başvurun; anlaşma sağlanamazsa İş Mahkemesi nezdinde ücret alacağı davası açın.
Bu Konu Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Deneme süresinde işten çıkarılan işçi ihbar tazminatı alabilir mi?
Hayır. 4857 Sayılı İş Kanunu'nun 15. maddesi uyarınca taraflar, deneme süresi içinde iş sözleşmesini bildirim süresine gerek olmaksızın ve tazminatsız olarak feshedebilir. Bu nedenle işveren deneme süresi içinde fesih gerçekleştirdiğinde işçiye ihbar tazminatı ödemekle yükümlü değildir.
Deneme süresinde sigorta (SGK) yapılmaması yasal mıdır?
Kesinlikle yasal değildir. 5510 Sayılı Kanun Madde 8 uyarınca işveren, işçiyi fiilen çalıştırmaya başlamadan en geç bir gün önce SGK'ya bildirmek zorundadır. Deneme süresi sigortasız çalışma dönemi değildir; ilk günden itibaren tam prim yatırılması emredici yasa kuralıdır.
Deneme süresinde işten çıkarılan işçinin çalışılan gün ücreti ne zaman ödenir?
4857 Sayılı İş Kanunu Madde 32 ve Madde 15 uyarınca, deneme süresinde işten çıkarılan çalışanın çalıştığı günlere ait ücreti ile diğer hakları feshin yapıldığı anda derhal ve gecikmeksizin banka kanalıyla ödenmelidir.
Sözleşmede yazılı deneme süresi maddesi yoksa işveren deneme süresi feshine dayanabilir mi?
Hayır. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre deneme süresi kararlaştırılması tarafların açık yazılı mutabakatına bağlıdır. İş sözleşmesinde açık bir deneme süresi hükmü bulunmuyorsa, iş ilişkisi ilk günden itibaren standart belirsiz süreli iş sözleşmesi hükümlerine tabidir ve ihbar tazminatı ödenmesi zorunludur.
Deneme süresinde çıkarılan işçi işe iade davası açabilir mi?
Kural olarak açamaz. Çünkü 4857 Sayılı İş Kanunu Madde 18 uyarınca iş güvencesi hükümlerinden ve işe iade davası hakkından yararlanabilmek için işçinin o işyerinde en az altı aylık kıdeminin bulunması şarttır. Deneme süresi en fazla iki ay (toplu sözleşmeyle dört ay) olabileceğinden iş güvencesi eşiği aşılamaz.
2026 yılı güncel mevzuat parametreleri, yasal tavanlar ve resmi formüllerle anında hesaplama yapın.
2026 Kıdem Tazminatı Hesaplama Robotu
H1 (64.948,77 ₺) ve H2 (73.729,87 ₺) tavanlarıyla net hak edişinizi hesaplayın.
2026 İhbar Tazminatı Hesaplama Robotu
Çalışma sürenize karşılık gelen bildirim öneli ve vergi kesintisi sonrası net tutar.
Birleşik Tazminat ve Hak Ediş Motoru
Kıdem, ihbar, izin ve işsizlik maaşı tutarlarını tek hesaplama ile karşılaştırın.
İş Hukuku ve Mevzuat Editörü
İş hukuku, kıdem ve ihbar tazminatı hesaplamaları, fesih süreçleri ve arabuluculuk uygulamaları üzerine içerik araştırmacısı ve mevzuat editörü.
İşe İade Davası: Şartlar, Başvuru Süresi, Arabuluculuk ve Tazminat Hesabı 2026
4857 Sayılı İş Kanunu m. 18-21 uyarınca işe iade davası açma şartları, 30 işçi ve 6 ay kıdem eşiği, 1 aylık hak düşürücü zorunlu arabuluculuk süresi, 4+4 işe başlatmama ve boşta geçen süre tazminat hesabı ile noter işe başlatma başvuru ihtarnamesi rehberi.
İş Kanunu Madde 24: Haklı Fesih ile İstifa Eden İşçinin Tazminat Hakkı
Maaşın geç yatması, SGK'nın eksik bildirilmesi, fazla mesainin ödenmemesi ve mobbing durumlarında işçinin derhal fesih hakkı ve kıdem tazminatı talep süreci.
İş Kanunu Madde 25/II: İşverenin Tazminatsız İşten Çıkarma Şartları
Ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık (Kod 46, 49 vb.), devamsızlık, hırsızlık, sadakat yükümlülüğünün ihlali ve işverenin fesih prosedürü.
Bu Konu Hakkında Sorunuz veya Yaşadığınız Bir Uyuşmazlık Var mı?
Kıdem, ihbar, işe iade, mobbing ve fesih süreçleriyle ilgili uyuşmazlıklarınızı yazabilir; mevzuat uzmanlarımızın değerlendirmelerini inceleyebilirsiniz.